Uçmak Özgürlüktür

Uçmak, hayatın içinde olmak ve hayatı “dolu dolu yaşamak” demektir. Bu yüzden ölmeden önce yapılması gerekenler listesinde en üst sıralarda yer almaktadır. Yamaç paraşütü, hafta sonu ne yapsam, kendime nasıl vakit ayırsam da hayatın stresiyle daha kolay başa çıksam diyen insanların sporudur.

Kalabalık stresli ortamlar yerine tabiatla iç içe olmayı tercih edenlerin ve negatif ortamlardan uzaklaşıp kendisiyle aynı zevklere sahip insanlarla güzel vakit geçirmeyi yeğleyenlerin sporudur. Yamaç paraşütü ile yeni tanışanların yaşam tarzına yeni bir boyut katacakları, sürekli yeni deneyimler edinerek birçok şeyi yeniden keşfedecekleri muhakkaktır.

Yamaç Paraşütü Nasıl Bir Spordur? 
Yamaç paraşütü son yılların en popüler hava sporudur. Herhangi bir hava aracının içerisinde kapalı olmadığınız için de uçmak hissini en yoğun yaşayabileceğiniz havacılık branşıdır. Yaygın kanı olarak kabul gören adrenalin sporundan çok, bir doğa sporudur. Her yaş ve gruptan binlerce kadın ve erkek tarafından yılın her mevsiminde yapılabilmektedir. Doğada kuşlar gibi süzülüp, yeryüzüne kuş bakışı bakmanın, bulutlara dokunmanın keyfini ancak bu sporu yaparak yaşayabilirsiniz. Yamaç paraşütü, uçaktan atlanarak yapılan bir paraşüt modeli değildir. Sporcular gerekli ekipman ile bu spor için uygun olan dağlardan, tepelerden koşarak havalanırlar. Yamaç paraşütü; aerofil yapısıyla kalkış, iniş, uçuş planlarının yapıldığı, saatlerce havada kalabileceğiniz ve yüzlerce kilometre uzağa gidebileceğiniz bir hava aracıdır.

Paraşütçü mü, Pilot mu?
Belki bu soru daha önce aklınıza takılmıştır. Yamaç paraşütü kullanan insanlara neden pilot denir? Çünkü, yamaç paraşütü pilotu, helikopter ya da uçak gibi diğer hava aracı pilotlarının gördüğü teknik uçuş derslerin çoğunu görmektedir. Tıpkı onlar gibi zorlu sınav ve testlerden geçerek bu unvana sahip olmaktadır. Yaygın kanı ile bir eğlence sporu olarak bilinen yamaç paraşütü yaparak bir şehirden başka bir şehre seyahat edebilmenin yolu ancak bu bilgi ve donanıma sahip olmakla mümkündür. Hazır uzun mesafe uçuşları demişken; yamaç paraşütünde dünya uçuş rekoru 572 kilometredir ve pilot bu uçuşta 11 saat havada kalmıştır. Türkiye rekoru ise 348 kilometredir ve Pilotlar, uçuşları Suriye sınırına dayanınca yere erken inmek zorunda kalmışlardır. Bu tür uçuşları ancak ileri seviye meteoroloji, aerodinamik, seyrüsefer ve uçuş teknikleri alan bir insan başarabilir ve pilot olmayı hak edebilir.

Yamaç Paraşütü Sporu Nasıl Yapılır?
Yamaç paraşütünün diğer hava araçlarının sahip olmadığı bazı avantajları vardır. Kolaylıkla havalanır, yönlendirilir ve inerler; birkaç dakikada açılabilir ve toplanabilirler. Uygun bir eğitimle temel uçuş kontrolü becerisi birkaç günde kazanılabilir. Hafifliği ve küçük boyutları sayesinde rahatlıkla sırta alınıp hiçbir yola, hava alanına ya da başka bir tesise gerek duymadan kalkış noktasına tırmanıp yolları olmayan dağlardan bile kolaylıkla havalanılır. Günümüzde yamaç paraşütü; mesafe uçuşu, tandem, trike, paramotor, tırman-uç, hedef ve akrobasi uçuşları olarak branşlaşmıştır. Uçuş öncesinde modern çağın getirdiği meteoroloji tahminleri sayesinde planlama yapılır. Yapılan planlama sayesinde günün uçuş performansı konusunda kendinizi hazırlarsınız. Örneğin, mesafe uçuşunun olacağı şartlar tahmin ediliyorsa ona uygun, yiyecek-içecek, yürüyüş sopası vb ekipmanlarınızı hazırlayarak kalkış noktasına gidersiniz. Mesafe uçmanın en keyifli yanı ne kadar uçacağınızı, nereye ineceğinizi, inince kiminle karşılaşacağınızı bilmemenizdir. Mesafe uçan hiçbir pilot için bu belirsizlik endişe, kaygı ve korku kaynağı olmamıştır, bu bir macera, bu bir keşiftir. Belki bir traktörle, belki bir tır şoförüyle geri dönmeniz gerekir. Dönüş yolunda sizi merakla bekleyen dinleyicilere maceralarınızı anlatırken hepsini tekrar yaşarsınız.

Sporun en bilinen uçuş şekli tandem uçuşudur. Tandem, iki kişiyi taşıyacak kadar büyük kanat ve yedek paraşütle yapılmaktadır. Yolcu ve pilot harness’i bir terazi sistemi ile kanata bağlanarak uçulmaktadır. Ağırlık limitleri ve uçuş aerodinamiği özel olarak tasarlanmaktadır. Günümüzde uçuş tekniği eğitimlerinde ve ticari uçuşlar kapsamında kullanılmaktadır. Tandem uçacak yolcunun özel bir bilgiye ihtiyacı yoktur, sadece pilot tarafından verilecek kısa bir brifing ile uçuşa katılabilir. Tandem uçuş, uzun ve teknik bir eğitim süreci gerektirmediği için herkesin bu sporu yapabilmesine ve uçuş keyfini tatmasına imkân vermektedir.

Yamaç Paraşütü Sporunda Yaş, Cinsiyet Farklılıkları
Yamaç paraşütü sporunu ilk uygulayanlar arasında kadınlar bulunmasına rağmen, bu spor dalındaki kadın sayısı zamanla giderek azalmıştır. Belki yanlış bir fikir olarak kadınların bu sporu yapmasında fiziksel bir yetersizlik varmış gibi algılanabilir. Oysaki daha geniş bir perspektiften görebilmek ve termalleri daha iyi hissetmek bakımından erkeklere oranlara bazı avantajları bile mevcuttur. Belki biraz daha cesaretlendirilmeye ihtiyaçları vardır diye düşünüyorum. Günümüzde kilometrelerce uçan, tandem ve akrobasi pilotluğu eğitmenliği, yapan ve yarışlarda derece alan kadınları görmek de mümkündür. Sporun popülaritesinin artması bakımından kadın yamaç paraşütü sporcularının sayısının çoğalması gerekmektedir.

Yamaç paraşütü sporunda yaygın çekincelerin en başında şüphesiz ki güvenlik konusu gelir. Doğası gereği yerden çok yükseklerde yapılan bir spor olmasından dolayı başımıza bir kaza gelir mi, sorusu yeni başlayanların akıllarındaki ilk sorudur. Yamaç paraşütü yaparken yaşayabileceğimiz tehlike, otomobille trafikte giderken, kayak yaparken ya da halı sahada futbol oynarken karşılaşabileceğimiz tehlikelerden daha azdır. Bu sporda sürekli öğrenmek ve kendini geliştirmek hem potansiyel riskleri azaltacak hem de hedeflerinize ulaşmamızı sağlayacaktır. Her ne kadar yamaç paraşütü kazalarının internet videoları ve sosyal ağlardaki paylaşımı insan algısında bu sporun tehlikeli olduğu kanısını yaratsa da objektif gerçeklik başlama cesaretimizi artıracak bilgilerle doludur.

Türkiye’de Yamaç Paraşütü Uçuşları
Ülkemizin dağlık yapısı ve uygun iklimi sayesinde uygulanma alanı noktasında son derece uygun koşullar oluşmuştur. Ülkemizde bilinen en popüler yamaç paraşütü mekânı Fethiye ilçesine bağlı Ölüdeniz beldesidir. 1969 metre yüksekliğindeki Babadağ’da her yıl yerli ve yabancı on binlerce insan yamaç paraşütü yaparak uçuş deneyimi yaşamaktadır. Ölüdeniz’de daha çok ticari tandem uçuşları yapılmaktadır. Bölgenin bu spor için oldukça uygun olan yapısı nedeniyle ülkemizde yamaç paraşütünün sadece Ölüdeniz’de yapıldığı yanlış kanısı oluşmuştur. Gerçekte, neredeyse tüm bölgelerimizde, il ve ilçelerimizde yamaç paraşütü yapılabilecek uygun alanlar bulunmaktadır. Örnek vermek gerekirse Ankara/Ayaş, Kayseri, Denizli, Adana, İzmir, Sakarya, Eskişehir, Kahramanmaraş Tekirdağ gibi pek çok ilimizde binlerce pilot ve kulüp tarafından bu spor yapılmaktadır.

Gökyüzü İle Buluşma Vakti
İnsanoğlunun macera ve adrenalin tutkusu her zaman özgürce uçmayı hayal etmesini sağlamıştır. Uçuş hayallerimizi ertelememek, keşke deneseydim dememek adına atılabilecek ilk adım yamaç paraşütüne başlamak olsa gerek. Modern zaman insanlarının önceliği mutluluğu yakalamak, ruh ve beden sağlığına kavuşmaktır. Yamaç paraşütü, bunların hepsini insana sunan çok özel bir spor dalı olarak karşımızda duruyor. Size tavsiyemiz, şimdi ilk uçuşunuzu planlayın bu özgürlüğe ilk adımı atın. Aracınızla yapacağınız ilk seyahatinizde yollarda dikkat kesilin, size otostop çeken bir paraşütçüyü aracınıza alın ve maceralarını dinlemeye başlayın. Gökyüzünde görüşmek dileğiyle.

Türkiye’de Yamaç Paraşütü Yapılan Yerler

NOT

Dünyada İlk Yamaç Paraşütü Sporu Ne Zaman Yapılmıştır?
Yamaç paraşütünün ilk mucidi NASA da çalışan “David Barish” dir. David uzay kapsüllerinin güvenli inebilmesi için icat ettiği paraşüt prototipi ile 1965’te tepelerden havalanarak bu sporun ilk fikrini ortaya atmış oldu. 25 Haziran 1978’de paraşüt kulübü d’Anemasse (Haute-savoie, Fransa) üyeleri, Alpler’de yer alan Mieussy Perthuiset Dağı’ndan paraşütleriyle uçuş denemelerine başladılar. İsviçre’de “Ailes de K” şirketi 1985’te “La Randonneuse” adlı verilen ilk endüstriyel yamaç paraşütünü üretti.

Türkiye’de Yamaç Paraşütü
Türkiye’de yamaçtan koşarak uçuş denemeleri, 1985’te ilk olarak serbest atlayış paraşütleri ile Erzincan Çakırman’dan yapılmıştır. 1990’dan itibaren Ölüdeniz Babadağ’dan yamaç paraşütleri ile yabancı sporcuların uçuşları ile bilinir hale gelmiştir. 1991 yılında ODTÜ Havacılık ve Uzay Topluluğu Türkiye’de kurulan ilk kulüptür. 1996 yılında THK tarafından yamaç paraşüt branşı açılarak ilk resmi eğitimler verilmeye başlanmıştır.

Yamaç Paraşütü Pilotu
En iyi yamaç paraşütü pilotu, bu sporu uzun süre sağlıklı bir şekilde yapan, meteoroloji ve malzeme bilgilerini ve tecrübelerini günbegün artırarak riskleri minimuma indiren pilottur. Sporun risklerini en aza indirmek için uçuş güvenliği, pilot yeteneği, teknik yeterlilik ve güvenli ekipman şarttır. Sonuç olarak yamaç paraşütü, diğer tüm spor dalları gibi kurallar ve limitler dâhilinde yapıldığında son derece güvenlidir.

Maliyeti Ne Kadardır?
Peki bu spora başlamak pahalı mıdır? Başlarda sadece 1.500-2.000 TL’yi bulabilen eğitim maliyeti vardır. Malzemelerin ekonomik ömrü kullanıma bağlı olarak 3 ile 10 yıl arasında değişmektedir. Tam takım uçuş ekipmanın (kanat, harness, yedek paraşüt, telsiz, kask, varyometre, GPS) fiyatı 12.000-18.000 TL arasındadır.  Tabii ülkemizde avro kurunun yüksek olması ekipman fiyatlarını biraz yükseltmiştir. Ancak gökyüzünde özgürce gerçekleştirilen uçuş mutluluğunun karşılığının maddi ölçüsü olmayacağı da muhakkaktır. Ayrıca uygun fiyata ikinci el malzemelerin yanında, uçuş kulüplerin malzemelerinden sadece üyelik aidatı ve malzeme kullanım parasını ödeyerek faydalanma imkânları bulunmaktadır.

Yazan: Ertan Balkiraz / Fotoğraf: Necdet Çelik- Mustafa Öztürk 

*Bu yazı Marmara Life 2019 / Temmuz-Ağustos sayısında yayımlanmıştır.

Bir Cevap Yazın